İnsanlar artık bilgiye kolaylıkla ulaşabiliyor, bunu kendi kültürüne uygulayabiliyor ve hatta bu bilgiyi genişletebiliyor durumda iken temel sorun ortaya çıkıyor.

Bilginin doğruluğu!

Genellikle internet sitelerindeki tartışmalara göz gezdirdiğinizde temel yaklaşım “sen haksızsın” demek üzerine kuruludur. Doğrusunu, veya kendine göre düzgününü belirtmek yerine bir çok kişi fikrini ifade eden kişiye “YANLIŞ” demeyi uygun görür. Ancak bir olguya YANLIŞ diyorsanız ciddiye alınmanız için yapmanız gereken bir sorumluluğunuz ortaya çıkar.

DOĞRUSUNU ORTAYA KOYMAK!

İnternetin hayatımıza girdiği günden beri kendiliğinden gelişen ve yazılı olmayan kurallar çerçevesinde iletişimimizi gerçekleştirmekteyiz. Bu kurallar her ne kadar yazılı olmasa da sizin için can sıkıcı durumların oluşmasında etkin rol oynarlar. Neler peki bu kurallar?

1. İletişimde bulunduğunuz alanlarda (sohbet odaları, facebook sayfaları vb) karşınızdakilerin özel yaşamlarına müdahale edilmesi hoş değil, çevrenizdekilere saygı duymanız gerekir. Evet kızabilirsiniz, sinirinizden köpürebilirsiniz ama hayatın merkezi siz değilsiniz. Küfür etmeniz veya saldırgan tutum belirlemeniz sadece sizi kötü gösterir. Tabii yaptığınız hakaretin size hukuki dönüşü olasılığı da cabası. Birisi size terbiyesiz bir davranışta bulunuyorsa umursamamak veya sadece bir cevabı vermeniz çok daha etkili olur. Unutmayın, tartışmaya devam etmeniz zaten karşınızdakinin isteğidir.
2. Evet. Sevmiyorsunuz Ahmet’i. Hatta ben de sevmiyorum. Ayşe Hanım’da sevmiyor. Şimdi her siteye girdiğimizde Ahmet karşıtı çete gibi adamın üstüne yüklenmek eğlenceli gibi duruyor değil mi? Şunu unutmayın. Sosyal paylaşım alanları sizin şahsi keyfiniz için yapılmadı. Bir parkta Ahmet’i gördüğünüzde “ana ve avrat” sorunsalındaki küfürlere, dırdır etmenize nasıl mahal yoksa internettede yok. İnsanları kışkırtmak, devamlı olarak laf kalabalığı yapmak, sorularınızda ısrarcı tutumlara girmek hoş değil. Bu arada site yöneticileri de sizin emrinizde çalışan insanlar değil. Onların mekanındaysanız, o mekana biraz saygı göstermeniz gerekir. Gittiğiniz restoranlarda masa düzeni yanlış diyerek oraya buraya çekemiyorsanız, site içinde de ben bunu sevmedim diye kabadayılık yapmanız hoş karşılanmıyor.
3. İnternette olduğunuz yer size göre şekillenmez. Ya size uyar, ya da uymaz. Bu tamamen kişisel tercihinizdir. Uymuyorsa katılmazsınız olur biter. Ne sizin stres yapmanıza, ne de durduk yere ortalığın karışmasına gerek yok. Bu nedenle katıldığınız bir sosyal platformda önce çevrenizi inceleyin. Bir süre sessizce izleyin olanı biteni. Baktınız size uygun değil, çıkar gidersiniz.
4. Kendinize nasıl davranılmasını istiyorsanız, başkalarına da öyle davranın. Erdemli bir sözdür, doğrudur ama ne derece uygulanır orası muamma.
5. HER ŞEYİ BÜYÜK HARFLERLE YAZMAYIN! Bakın nasıl da etkili oluyor. Her yazının içinde görünebiliyor değil mi? Peki bu yazının tamamını BÜYÜK HARFLERLE yazsak neresi dikkat çekici olacaktı? Yazılarınızı normal şekilde yazın. Unutmayın internette BÜYÜK HARFLERLE YAZMAK BAĞIRMAK ANLAMINA GELİR!
6. Birisi size küfür etti veya saldırgan davranışlarda bulundu diyelim. Siz de o seviyeye düşmeyin durduk yerde. Az önce bahsettik. Site yöneticileri var. Onlara havale edin, emin olun çoğu düzgün yerde gereken yapılır. Sitelerde ve sayfalarda iletişim alanları bunun için bulunmakta.
7. Şu maddeyi de olduğu gibi ekliyorum yasal bildiriden.
   Kanuna, ahlâka ve kamu düzenine aykırı mesaj içeriği göndermek, uygunsuz, yalan ve/veya iftira içerik ya da mesaj ve bilgileri göndermek, tehdit etmek, küfür, vb. fiilleri işlemek, kişi ve/veya kuruluşların gizli bilgilerini yayınlamak, reklam ve internet sitesi tanıtımını yapmak doğru bir davranış değildir. Unutmayın ki; sohbette tamamen tanınmaz durumda değilsiniz. Tüm sohbet sunucuları giriş bilgileriniz üzerinden IP adresinizi (bilgisayarınızın numarası) ve hangi ISS (internet servis sağlayıcı) üzerinden internete girdiğinizi tespit edebilir. ISS de ise sizin ile ilgili bir çok bilgiler bulunmaktadır. IP adresiniz tespit edilebileceği için bilgisayarınızı başkalarının kullanması durumunda sorumluluğun size ait olduğunu unutmayınız.

Sonuç olarak her şey bizim istediğimiz şekilde olmuyor hayatta. Politikadır, futboldur, odur budur. Herkes sizinle aynı takımı tutmak, aynı kişilere oy vermek zorunda değil. Ama iki tarafın da bir sorumluluğu var. SAYGI DUYMAK. Lütfen tüm yazılarımızda saygılı olalım…

Yazı Antalya Günlüğü internet sitesi için hazırlanmıştır. Hazır yazmışken kendi siteme de ekleyeyim dedim. Yazının orjinalini bu adreste görebilirsiniz.

Yıllardır bu işin tanımlarını Türkçe olarak yapmanın bir eksi değil aslında büyük bir artı olduğunu söylesek de özenti yaklaşımlar sebebiyle ismi Türkçe olan firmalar nedense sonuna Grup kelimesi yerine Group koyuyorlar.

Bu firmaların kendi seçimleri ve saygımız sonsuz ancak bir durum var ki ona pek saygı duyulamıyor.

Bir yazı yazarken dikkat edilmesi gerekenlerden birisi yazının doğru yazılması ise bir firma ismini yazarken bu ismi ve detaylarını düzgün yazmalıdır haliyle fakat nedense şu şekilde bilinçsiz çarpıtmaları sıklıkla görüyoruz.

Group yerine gruop, web yerine wep, design yerine desing!

Çok eğleniyoruz genelde bu DESINGER arkadaşlar ile. Ancak geçtiğimiz hafta eşimle gördüğümüz bu tabela her türlü eleştiriyi hakeder tarzda.

Firma mobilya tasarımı yapan, konsept olduğunu iddia eden, orta dereceli bir firma. Tabii ki işlerinin artmasını temenni ederiz ancak evimize mobilya bakmak için gezerken sadece tabelaları ile bizim içeri girmemizi engellediler farkında olmadan. Tabelanın resmini görüyorsunuzdur zaten burada, ancak ne yazık ki tasarım yaptığını iddia eden bu firma daha tabelasına tasarım kelimesinin İngilizcesini yazamamıştı.

Hadi Türkçe yazmayı beğendiremedik size sayın firma yetkilileri, peki o zaman hiç mi bakmazsınız bir sözlüğe? Google arama çubuğuna “desing” yazdığınızda çıkan ibareye de dikkat etseydiniz ya.

Bunu mu demek istediniz? design

Şimdi bir hesap yapalım. Bu rakamlara neler yapılabiliyor.

Diyelim ki bir siteniz var ve tanıtım yapmak istiyorsunuz. Facebook üzerinde bir grup veya sayfa açtığınızda 100 TL gibi bir ücretle bu grup ve sayfanıza 2 milyon kişiyi davet eden firmalar var. Diyelim ki bu rakamın yarısı sahte profil. Yine de 1 milyon kişiye markanızı duyurmuş olacaksınız. Peki ne kadar ücrete? Sadece 9 adet mail adresine ödediğiniz fiyatla.

Diyelim ki siteniz var ve arama motorlarında yükselme yaşamak istiyorsunuz. Ne yapacaksınız? SEO işlemlerine tabi tutacaksınız sitenizi. Peki bu ne kadar bir maliyet getirecek size? Ufak çaplı bir SEO faaliyeti için ayırmanız gereken bütçe 500 TL civarı olacaktır. Üstelik en az 2-3 aylık bir çalışma. Yani ayda 250 TL civarı bir ödeme yaparak sitenizin ziyaretçi sayısını, bu bağlamda da tanınırlığınızı arttıracaksınız. Ayda kaç adet e-mail parasına yapıyorsunuz o halde. Söyleyelim yaklaşık 20 adet e-posta adresine ödeyeceğiniz para ile sitenizde kalıcı bir yükselme yaşamanız söz konusu.

Hadi diyelim ki web siteniz var, sıralamada iyi durumda, ama marka tanınırlığınızı arttırmak istiyorsunuz. Bir broşür hazırlatıp, bastırmak ve dağıtımını yaptırmak ne kadar tutmakta günümüzde? 150 ile 500 TL arası. Ne demektir bu? 12 ile 40 mail adresine ödeyeceğiniz fiyat aralığında firmanıza el broşürü bastırmak daha mantıklı değil mi?

Ve işin asıl acı yönü. Bu mail adreslerinin kaçı çalışıyor hala bilemiyoruz. Tabii şu detaylar da önemli.

• Bu e-mail adreslerinin sahipleri firmanız hakkında ne düşünecek? Gerçekten ciddi bir kuruluş olarak mı görüneceksiniz? Yoksa spam yapan firmalardan birisi olarak marka değerinizde kayıp mı yaşayacaksınız?
• Gönderdiğiniz mesajlar gerçekten okunacak mı? O mesajlardan sitenize kaç dönüş olacak?
• E-posta mesajlarınız şikayet edilecek mi? Bu mesajı alan kişiler sizin alan adınızı, firma isminizi taşıyan bu mesajları Hotmail ve Gmail gibi servislerde 1 tıklama ile “Bu adamlar spam yapıyor” olarak bildirecekler mi?

Daha kıyım devam ediyor listede. Görünen o ki elimizdeki listenin verify (doğrulama) işlemleri bittiğinde kalan mail adeti iyimser bir tahminle listenin %30 ile 40′ı kadar olacak. Yani 5 milyon mail adresinden az! Yani tahmini olarak mail adresi başına 40 TL ödemiş olacaksınız. Biraz pahalı gibi görünüyor sanırız!

Spam Günlüklerinin son bölümünde kalan mail adresi sayısı ve genel maliyet durumunu gözden geçireceğiz…

Maksat işin nasıl yapıldığını bulmak ve bu işi yapan kişilerin ne pazarladıklarını görmek.

Öncelikle değerli dostum Evren Cömert’e teşekkürler, zira onun katkısı yadsınamaz. Onca leş dosyayı ayıkla, evir, çevir, mail adresleri ayıkla, test et adamı cidden şizofren hallere sokuyor.

Genelde spam yayını yapan kuruluşların ellerinde 4 adet mail listesi bulunmakta, bunu keşfettik. Zira bu mail listeleri hep aynı rakamları söyleyip durmakta.

Bir dosya 8 milyon, bir dosya 20 milyon, bir dosya 2.5 milyon ve elimize geçen sonuncusu dosyaysa 1.5 milyon mail adresinden oluştuğunu iddia eden listelerden ibaretti. Bu listelerin yanında “e-mail adresi toplama” ve “toplu mail gönderim” yazılımları da cabası tabii ki. İşin en ilginç yönü ise bu satışı yapılan dosyalarda yazılımların lisansını almıyordunuz, sadece size “crack” dosyaları ile kırılmış yazılımlar veriliyordu. İşte memleketimin güzelliklerinden birisi daha! Yurtdışında lisanslı satılan bir yazılımın cracklenmiş halini satıp faturalandırın hadi yiyorsa. Anasını ağlatırlar adamın, ama gel gör ki memleketimizde bu işleme fatura bile alabiliyorsunuz. Ticarete bak!

Mail adreslerini incelemeye başlamadan önce gelen yazılımları kontrol ettik. Bakalım neler yapıyorlarmış. Gördük ki bu yazılımlar epey iş görüyormuş. Google’da bir arama stringini yazıyorsunuz ve çıkan sonuçlardaki sayfalarda ne kadar mail adresi (pardon @ işareti) varsa toplamaya başlıyor bu yazılımlar. Tabii etkinliklerin olduğu sayfalarda Metallica@Hall Center sonucunu da metallica@hall.center diye mail adresi olarak toplaması da eğlenceli sayılabilir. Ayrıca webmaster@google.com ve info@wikipedia.com adreslerini de toplaması takdire şayan. Öyle ya, onlara toplu mail satmak ütopya ise gerçekleştirmenin ilk adımı mail kutularına saçma sapan mesajlar yağdırmakla başlar.

Ardından mailleri kontrol etmeye başladık. Gördük ki sektörel olarak ayrılmış denen maillerin sektörle hiç bir alakası yokmuş. Zira “ambalaj” sektöründe nasa.gov, “aluminyum” sektöründe ise xing.com maillerini görmek yeterli oldu. Daha herhangi bir yazılımla iki veya daha fazla girilmiş mail adresi var mı demeden listedeki milyon mail adresinin ancak %30 veya%40′lık bir kısmının bir ihtimal işe yarayabileceğini gördük.

Ardından duplicate entry karşılaştırması yaptık. Dedik ki aynı mail adresinden bir kaç kez girilmişse bu mailleri ayıklayalım. Sonuçlar şaşırtıcıydı.

• 8 milyon mail adresinde 135bin’den fazla,
• 20 milyon mail adresinde 2 milyon civarı,
• 2.5 milyon mail adresinde 500bin civarı,
• 1.5 milyon mail adresinde ise 120bin’den fazla çift girdi vardı.

Kaldı mı elimizde 32 milyon mail adresinden 29 milyon 250 bin mail adresi? Eğer bu mail adreslerini satın almış olsak ödenecek rakam tahmini olarak 200 milyon TL. olacaktı. Şimdi bu rakamı bölelim. Yaklaşık mail başına 6.83 TL ödemiş olurduk.

Durun daha yeni başladık. wikipedia.com ve google.com gibi mail yollamanızın sizi spamci yapmaktan öteye gitmeyeceği mailleri temizlemeye başlamadık. Tabii Türkçe yollayacağınız maillerin de yabancı mail adreslerine gitmesinin de anlamsızlığını katarsak onları da yok varsaymak en iyisi olacaktı. Üstüne de yahoogroups.com gibi mail gruplarının asla mail almayacak olan uzantılarını da eklemek şarttı.

Bu noktada Evren devreye girdi. Excel’de yazdı kurallarını ve temizliğe başladı. Sonuç cidden yıkım oldu diyebilirim. Şöyle ki…

Bahsettiğimiz kriterlere sahip ilgisiz mail adreslerini sildiğimizde elimizde kalan mail adresi sayısı bir anda 17 milyona indi. Tabii bu mail adreslerinde şu tür mailler de bulunmaktaydı. 071282910@alanadi.com.tr tadında sadece rakamlardan oluşmuş ve çeşitli sistemlerin anlık oluşturdukları mail adresleriydi bunlar. Bir de sadece rakamlardan oluşan mail adreslerini sildiğimizde elimizde kalan toplam mail adresi sayısı 15 milyon 700 bin adet civarındaydı.

Şimdi bir daha hesap yapalım. 200 milyon ödemiştik bu mail adreslerine. Bölelim 15 milyon 700 bine. Yaklaşım 12.73 TL çıkıyor sonuç. Yani bir tane adrese 12.73 TL. ödemiş oluyoruz. (Eski TL hesabına göredir.)

Daha şimdiden surat ekşiten bir hal almaya başladı değil mi? Dahası geliyor bir kaç gün içinde. Elde kalan 15 milyon 700 bin mail adresini verify ederek halen çalışıp çalışmadıklarını sorgulamaya başladık. Bakalım kıyım ne kadar olacak…